1632 Sayılı Askeri Ceza Kanunu Madde. 134 Kapsamındaki Hakikata Muhalif Rapor Layiha Sair Evrak Tanzim ve İta Edenler Suçu Hakkında Değerlendirme
1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu’nun 134. maddesi, “Hakikata muhalif rapor layiha sair evrak tanzim ve ita edenler” başlığı altında düzenlenmiştir. Madde hükmü şu şekildedir: “Hizmete veya tevdi edilen bir vazifeye mütaallik olarak kasten hakikata muhalif rapor veya takrir veya layiha ve sair resmi evrak tanzim eden ve veren veyahut bunların hakikata muhalif olduğunu bilerek mafevklere takdime delalet eden altı aydan üç seneye kadar hapis ile cezalandırılır.” .
Madde, ikinci fıkrasının 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanun’un 38. maddesiyle mülga tutulduğu belirtilmiştir .
Suçun Tanımı
Bu madde, askeri hizmete veya tevdi edilen bir vazifeye ilişkin olarak kasten gerçeğe aykırı rapor, takrir, layiha veya sair resmi evrak tanzim etme, verme veya bunların gerçeğe aykırı olduğunu bilerek üstlere (mafevkler) takdimine delalet etme fiillerini yaptırıma bağlamaktadır. Suç, “Hizmet ve vazifenin ihlali” başlığı altında yer almakta olup, asker kişilerin eylemlerini kapsamaktadır .
Hakikata muhalif evrak, hizmet veya görevle ilgili resmi nitelikte belgeleri ifade eder ve kasten oluşturulması veya delalet edilmesi gerekmektedir .
Suçun Unsurları
Suçun oluşabilmesi için şu unsurların gerçekleşmesi zorunludur:
- Belgelerin yetki yönünden sahih olması,
- Kapsam yönünden gerçek dışı olması,
- Tanzim edenin hizmet veya görevine dahil bulunması,
- Üst ve amirleri kandırma şuur ve iradesi ile hareket edilmesi,
- Gerçeğe aykırı evrakın üstlere sunulması veya takdimine delalet edilmesi,
- Belgelerin ikna ve iğfal kabiliyetini haiz olması .
Bu unsurlar sağlanmadıkça suç oluşmamaktadır.
Korunan Hukuki Yarar
Madde, askeri görev ve hizmetlerin güvenli bir şekilde yerine getirilmesine ilişkin hukuki yararı korumaktadır. Hizmet ve vazifenin ihlali başlığı altında düzenlenen suç, askeri disiplini ve güvenilirliği temin etmeyi amaçlamaktadır .
Cezai Yaptırımlar
Temel ceza, altı aydan üç seneye kadar hapis cezasıdır .
Ek yaptırım olarak, taksirli suçlar hariç olmak üzere üç aydan fazla hapis cezası ile birlikte Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma cezası verilebilir . Ayrıca, devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlar ile birlikte yüz kızartıcı suçlar durumunda TSK’dan çıkarma cezası uygulanabilir.
Yargı Uygulamalarından Örnekler
Yargı kararlarında madde, gerçeğe aykırı rapor tanzim etme fiillerinde sıkça uygulanmıştır. Örneğin, hakikata muhalif rapor layiha sair evrak tanzim ve ita etme suçundan 2 yıl 1 ay hapis cezası verilmesi hükme bağlanmıştır .
Bir diğer uygulamada, 134. maddeye muhalefet ile birlikte 115/2 maddesi (memuriyet nüfuzunun kötüye kullanılması) suçundan beraat kararı temyiz edilmiştir.
Ayrıca, ihalelerde hakikate muhalif rapor tanzim etmek gibi eylemler bu madde kapsamında değerlendirilmiştir).
İlgili Diğer Düzenlemeler
Madde, askerlikten kurtulma amacıyla hile gibi benzer fiillerden (örneğin m. 81) ayrılmakta olup, özel olarak resmi evrakta gerçeğe aykırılık odaklıdır. Sivil kanunlardaki benzer suçlar (örneğin 765 sayılı TCK m. 339, 354, 355) ile kıyaslanarak askeri nitelik vurgulanmaktadır .
1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu Madde . 134 yazılı Hakikata muhalif rapor layiha sair evrak tanzim ve ita edenler suçunun oluşması hakkında yargı kararı.
Yargıtay, 7. Ceza Dairesi, E. 2021/22773, K. 2024/6543, T. 05.07.2024: 1632 sayılı Kanun’un “Hakikate muhalif rapor layiha sair evrak tanzim ve ita edenler” başlıklı 134. maddesiyle, hizmete veya tevdi edilen bir vazifeye müteallik olarak kasten hakikate muhalif rapor veya takrir veya layiha ve sair resmî evrak tanzim eden ve veren veyahut bunların hakikate muhalif olduğunu bilerek mafevklere takdime delalet eden asker kişilerin eylemleri yaptırım altına alınmıştır. Ancak söz konusu madde de yazılı suçun oluşabilmesi, belirtilen belgelerin yetki yönünden sahih, kapsam yönünden gerçek dışı olması ve tanzim edenin hizmet veya görevine dahil bulunması unsurlarının gerçekleşmesine bağlıdır.
Yine suçun oluşabilmesi için, askerî hizmete ilişkin bir konuda üst ve amirlerini kandırma şuur ve iradesiyle hareket edilerek, bu kişilere hakikate aykırı bilgiler içeren rapor, belge, takrir veya layiha sunulması ya da gerçeğe aykırı olduğu bilinmesine karşın bu nitelikteki evrakın üst ve amirlere takdimine neden olunması; ayrıca, suça konu belgelerin ikna ve iğfal kabiliyetini haiz olması gerekmektedir.
